Decyzja podjęta! Kupujemy samochód. Przed nami kolejny dylemat -nowy czy używany? Osobowy, terenowy, a może SUV? W poniższym rozdziale spróbujemy ułatwić wybór samochodu, który spełni oczekiwania kupującego. Przedstawiamy zalety i słabe strony każdego z możliwych rozwiązań.

Nowy samochód

Dla większość osób zakup nowego samochodu wiąże się z poważnym wydatkiem, lecz ryzyko jest nieporównywalnie mniejsze niż w przypadku zakupu z drugiej ręki. Jest kilka zalet zakupu auta w salonie. Kupujący ma pełną możliwość wyboru pojazdu w dowolnej, oferowanej przez producenta wersji silnikowej, nadwoziowej oraz wyposażeniowej. W niektórych przypadkach można nawet zamówić egzemplarz w wersji, która jest aktualnie niedostępna w ofercie danego salonu. Zwykle pojazd pochodzi bezpośrednio od producenta lub dealer sprowadza egzemplarz z innego kraju należącego do UE. Dotyczy to jednak głównie droższych, luksusowych aut. Przy samochodach miejskich, kompaktach i pojazdach klasy średniej, kupujący wybiera najczęściej auto, które znajduje się „na stanie" sieci dealerskiej w kraju. Nowy samochód jest objęty pełną gwarancją producenta. Gwarancja to zobowiązanie producenta samochodu lub sprzedającego go salonu dealerskiego do usunięcia wszelkich ukrytych wad, jakie się pojawią w pierwszym okresie eksploatacji. W zależności od producenta gwarancja obejmuje okres od 1 do 3 lat od daty zakupu, wiele firm oferuje także opcję przedłużenia gwarancji do 5, a nawet 7 lat. Gwarancja na korozję 5, a nawet 7 lat. Gwarancja na korozję perforacyjną karoserii obejmuje zwykle okres od 6 do 10 lat, pod warunkiem dokonywania okresowych przeglądów wyłącznie w sieci dealerskiej (autoryzowana stacja obsługi, ASO). W przypadku zakupu nowego auta łatwo przewidzieć koszty związane z okresowymi przeglądami w ASO (np. po przejechaniu 10,15 lub 30 tys. km), które nabywca przeprowadza w pierwszym okresie eksploatacji pojazdu. Są one określone przez producenta dla każdego modelu pojazdu. Większość producentów definiuje warunki gwarancji w korzystny dla siebie sposób, tak by nabywca przeprowadzał wszelkie przeglądy wyłącznie w ASO. Modyfikacja pojazdu, np. montaż instalacji LPG poza ASO, może (choć nie musi) oznaczać utratę praw gwarancyjnych. Zaletą nowego samochodu jest (przynajmniej teoretycznie) pełna sprawność i niezawodność. W przypadku awarii w okresie objętym gwarancją dealer zapewnia samochód zastępczy. Posiadanie nowego samochodu łączy się zwykle z większym prestiżem, istotnym w pewnych okolicznościach. Istnieją grupy zawodowe (prawnicy, branża finansowo-bankowa), w których nowy pojazd buduje wizerunek kupującego. Nowy pojazd wybierze osoba, która pokonuje zawodowo wiele kilometrów rocznie, choć zdarza się, że zachwyt szybko mija i wymarzony samochód częściej stoi w garażu, niż jeździ.

Dla wielu osób istotną zaletą aut prosto z salonu jest przyjemność jazdy nowoczesnym, dobrze wyposażonym i bezpiecznym pojazdem. Nowe samochody spełniają coraz bardziej restrykcyjne normy bezpieczeństwa i przechodzą testy zderzeniowe NCAF? a także są przyjazne środowisku. Unia Europejska reguluje te kwestie przepisami dotyczącymi emisji tlenków azotu (NOx), węglowodorów (HC), tlenków węgla (CO) i cząstek stałych. Aktualnie producentów samochodów osobowych obowiązuje norma Euro 5, lecz firmy pracują nad tym, by ich pojazdy spełniały normę Euro 6. Nowe samochody w UE są standardowo wyposażone w system zapobiegający blokowaniu hamulców (ABS) oraz poduszkę powietrzną (airbag) dla kierowcy, lecz niemal wszystkie współczesne samochody osobowe mają seryjnie montowane poduszki dla pasażera, poduszki lub (i) kurtyny boczne. Jeszcze w latach 80. wspomaganie układu kierowniczego czy klimatyzacja były atrybutami samochodów klasy wyższej, dziś są one niemal standardem lub wymagają relatywnie niewielkiej dopłaty, nawet w samochodach miejskich.

Kiedy najkorzystniej możemy kupić nowy samochód? Jeśli nie ma presji czasu, najlepszym momentem jest przełom roku: od stycznia do marca dealerzy wprowadzają wyprzedaże aut z poprzedniego rocznika, oferując upusty cenowe od kilku do kilkunastu procent. Wielu z nich dodaje bezpłatne pakiety ubezpieczenia, komplet opon zimowych lub inne elementy wyposażenia, np. elektrycznie podnoszone szyby, metalizowany lakier czy klimatyzację. W styczniu i lutym wybór koloru lub innych opcji jest już ograniczony do najbardziej popularnych. Dotyczy to również wersji silnika. Minimalne negocjacje ceny można przeprowadzić także w przypadku zakupu w innym okresie roku, lecz trudno liczyć na znaczące rabaty. W przypadku najbardziej poszukiwanych modeli dealerzy niechętnie udzielają zniżek. Na okazje cenowe możemy liczyć również w przypadku, gdy dany producent wyprzedaje „schodzący" model po wprowadzeniu na rynek jego następcy. Zwykle takie pojazdy są bogato wyposażone, a różnica w cenie rekompensuje nam posiadanie starszego modelu.

Gdzie kupić? Odpowiedź brzmi: u najbliższego dealera, lecz po wejściu Polski do UE nowy samochód można nabyć także u dowolnego dealera na terenie Unii. Opcja wydaje się kusząca zwłaszcza w przypadku drogich, luksusowych modeli. Może się okazać, że interesujący nas pojazd znajdziemy w Niemczech, Austrii czy Holandii w znacznie atrakcyjniejszej cenie niż w pobliskim salonie. Oszczędność może wynosić nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych, nawet jeśli weźmie się pod uwagę koszty podróży i zakwaterowania. Zagraniczni dealerzy zwykle są pomocni przy załatwianiu formalności (tablice wywozowe). Wielu mieszkańców południa Polski decyduje się na zakup nowego samochodu w Czechach lub na Słowacji.

Jakie są minusy nowego samochodu? Przede wszystkim duża utrata wartości, zwłaszcza w pierwszych dwóch latach od zakupu. Na wartości traci każdy nowy pojazd. W przypadku małych utrata wynosi 20-30% w ciągu dwóch pierwszych lat eksploatacji. W klasie wyższej należy się liczyć ze stratą rzędu 50-60% wartości. Nowy samochód w teorii jest mało awaryjny. Nie oznacza to jednak, że koszty eksploatacji będą niskie. Przeciwnie: należy wziąć pod uwagę dość wysokie ceny przeglądów gwarancyjnych w ASO. Dodatkowym kosztem jest pakiet ubezpieczenia autocasco (AC), proporcjonalny do wartości pojazdu. Można przyjąć, że w przypadku nowego kompaktu z silnikiem o pojemności 1,61 za ubezpieczenie zapłacimy 3-5 tys. zł rocznie, zaś w przypadku luksusowego pojazdu o wartości ponad 200 tys. zł - nawet ponad 20 tys. zł rocznie. Poza opisaną powyżej utratą wartości, istotną dla wielu osób kwestią są koszty utrzymania pojazdu po wygaśnięciu gwarancji. Warto pamiętać, że producenci prześcigają się we wprowadzaniu innowacji technologicznych. Systemy, które znajdziemy w nowym samochodzie, są coraz bardziej skomplikowane, a tym samym drogie w naprawie. Dotyczy to zwłaszcza wszechobecnej elektroniki, ale również podzespołów mechanicznych. Nie jest tajemnicą, że od połowy lat 90. nawet renomowani producenci realizują zasadę „planowanego postarzania produktów", co dla nabywcy oznacza ograniczoną trwałość. Bezproblemowa eksploatacja podczas gwarancji może zapowiadać naprawdę duże wydatki po jej upływie. Epoka „niezniszczalnych" i tanich w eksploatacji aut minęła bezpowrotnie.

Samochód używany

W Polsce średni wiek samochodu osobowego wynosi ok. 14 lat.

Zakup samochodu używanego jest dla wielu osób jedyną, choć jednocześnie i najbardziej ryzykowną opcją. Na rynku znajdziemy oferty zarówno kilku- i kilkunastomiesięcznych samochodów ze znikomym przebiegiem, jak i kilkunastoletnich wozów z przebiegiem przekraczającym 500 tys. km oraz powypadkowych wraków „odszykowanych" na sprzedaż. Przed zakupem używanego samochodu warto sprecyzować oczekiwania i określić możliwość finansowe. Jest wiele opcji: używane auta z gwarancją dealerską, pojazdy poleasingowe, komis, giełda lub prywatne ogłoszenia na portalach internetowych lub w lokalnej gazecie. Od 1 maja 2004 r„ tj. od momentu wejścia Polski do UE i zniesienia zaporowych ceł, popularny stał się import indywidualny. Także w tym przypadku mamy wybór: zakup w komisie, od dealera lub od osoby prywatnej. Przed zakupem zasięgnijmy opinii użytkowników interesującego nas modelu na forach internetowych. Dowiemy się tam o słabych punktach i możliwych usterkach wymarzonego pojazdu. Porównajmy kilka egzemplarzy nie kupujmy pochopnie, chyba że dobrze znamy historię samochodu i kupujemy go od osoby której ufamy.

Twoja Ocena