Jak wydobywa się ropę? Czy naprawdę wkrótce może jej zabraknąć?
Jak wydobywa się ropę? Czy naprawdę wkrótce może jej zabraknąć?
Platformy służące do wydobywania ropy to największe i jednocześnie najbardziej złożone obiekty, jakie człowiek potrafi zbudować. W 2018 r. platforma Petronius znalazła się wśród najwyższych budowli świata. Jej całkowita wysokość to 610 m, przy czym nad wodę wystaje zaledwie 85 metrów. Na tle oceanu budowla nie robi wielkiego wrażenia. Jej imponujące rozmiary widać w chwili, gdy jest transportowana na miejsce odwiertów.
PLATFORMA ZA MILIONY

Konstrukcja platformy w dużej mierze zależy od wielkości łożyska, głębokości odwiertów albo warunków po godowych. Budowa stałej platformy trwa nawet rok, a cena może sięgnąć kilkudziesięciu milionów złotych. Wydatek ten zwraca się jednak już po kilku miesiącach użytkowania platformy.

ŚWIAT BEZ ROPY

Bez ropy nasze życie nie wyglądałoby tak jak teraz. Nie jeździłyby samochody, nie latały samoloty, rolnictwo by się uwsteczniło i szybko zapanowałby głód. Nie mielibyśmy tworzyw sztucznych. Aby zabezpieczyć wszystkie te potrzeby na całym świecie działa machina wydobycia ropy oraz transportu z miejsc wydobycia do punktów przetwarzania i wykorzystywania surowca.

SMAR CZY TWORZYWO SZTUCZNE?

Ludzie poznali ropę już w starożytności, około 4000 r. p.n.e. Nie jeżdżono jeszcze autami, nie znano asfaltu, syntetycznego kauczuku czy tworzyw sztucznych. Słowem: ludzie nie wykorzystywali ropy tak jak my współcześnie. Używali jej jednak do oświetlenia lub jako smaru. Wydobycie na większą skalę rozpoczęło się w 2. poł. XIX w. i od tego czasu jej zużycie stale rośnie.

ŚWIATOWE ZASOBY

W XX w. z pól ropy wydobyto ponad 900 miliardów baryłek. Obecnie liczba baryłek przekroczyła tysiąc miliardów, a ostatnio w ciągu roku wydobywa się 28 miliardów jednostek. A co jeśli powiemy, że światowe zasoby ropy szacowane są dziś na 1625 miliardów baryłek? Czy rzeczywiście czeka nas kryzys naftowy, jak od lat przewidują eksperci?

NA 300 ŁAT WYSTARCZY

Aby móc wydobywać ropę, trzeba ją najpierw znaleźć. Stare pola naftowe, odkrywane jeszcze w latach 60. XX w. się wyczerpują, nowych odkryć jest coraz mniej i są to coraz trudniejsze do eksploatowania miejsca. Według pesymistycznych prognoz na całym święcie mamy zapas ropy na kolejne 300 lat, według optymistów - na 700. Optymistyczne założenia biorą jednak pod uwagę również drogie i nieefektywne wydobycie piasków roponośnych czy łupków. Specjaliści zgadzają się co do tego, że cena ropy będzie rosła. Spośród tysięcy odwiertów na całym świecie połowę wydobycia zapewnia zaledwie setka największych, jakich już od dawna się nie odkrywa. Kluczowe jest teraz pytanie: gdzie i kiedy powstaną następne.

ASFALTOWE JEZIORO i WIECZNE OGNIE

Dawniej ropy szukano, kierując się wskazówkami przyrody. Podpowiedzią mógł być naturalny asfalt - czarna masa, która powstała, gdy ropa przesiąkła na powierzchnię, na powietrzu się utleniła i utwardziła. W ten sposób powstało na przykład głębokie na 50 m asfaltowe jezioro Pitch na wyspieTrynidad. Ropę znajdowano również tam, gdzie z ziemi wydostawały się gorące gazowe opary albo tzw. wieczne ognie - zapalone gazy naftowe. Dziś roponośnych złóż poszukuje się nowocześniejszymi sposobami.

TYLKO 33 NA 100 ODWIERTÓW

Do poszukiwania podmorskich złóż używa się specjalnych statków badawczych. Za pomocą odbitych dźwięków analizują podmorskie dno do głębokości nawet kilku kilometrów. Kierując się ułożeniem skał specjaliści odgadują, gdzie może znajdować się ropa. W złożach ropy ży-je też pewien rodzaj bakterii, które żywią się właśnie nią. Dzięki temu inżynierowie mogą zastosować metody geofizyczne i geochemiczne przy poszukiwaniu złóż. Metody wydają się zaawansowane i skuteczne, jednak odnalezienie nowych źródeł nie jest wcale proste - na 100 odwiertów tylko 33 okazują się strzałem w dziesiątkę.

DZIEWIĘĆ KILOMETRÓW POD ZIEMIĄ

Dawniej ropę wydobywano ręcznie - z wydrążonej studni wyciągano ją wiadrami jak wodę. Studnie miały głębokość 2-60 m, a praca w nich była ciężka i niebezpieczna. Technika wiertnicza rozwijała się powoli od początków XX wieku. Dziś wierci się na głębokości 3000-5000 metrów, ale najgłębsze odwierty sięgają nawet dziewięciu kilometrów. Nadal najważniejszymi są złoża podmorskie - z nich czerpie ropę ponad 40 krajów świata. Ciekawie prezentuje się na przykład las setek pomp do wydobycia ropy na wybrzeżu Morza Kaspijskiego w Baku w Azerbejdżanie.

BETONOWY KOREK

Kompleks wiertniczy musi najpierw podłączyć się do ło­żyska. Ropa pod ziemią ma zwykle bardzo wysokie ci­ śnienie, dlatego w pierwszej chwili wytryskuje sama. Aby uniknąć jej straty odwiert na głębokości 300 m zalewa się betonem, zaciskając wyciek. Następnie w ten betonowy korek wpuszcza się wiertło. Rurociąg, którym czerpie się ropę, ma doskonałą szczelność. Ujścia odwiertu pilnuje wentyl bezpieczeństwa, który chroni przed wyciekiem w przypadku awarii. Od wentyla do platformy prowadzi rurociąg, przez który płyną setki tysięcy litrów ropy.

PRACOWNICY, INŻYNIEROWIE 5 KUCHARZE

 Platforma już stoi, rurociąg jest podłączony, wydobycie można rozpocząć. Potrzebni są jednak jeszcze pracownicy, których liczba waha się od 50 do 250 osób. Około 40% to inżynierowie odpowiedzialni za sprawne działanie platformy, np. elektrycy, chemicy, geodeci. Wśród pracowników platformy wydobywczej większość to szeregowi robotnicy, a 10% stanowi obsługa zaplecza -między innymi sprzątacze, kucharze, straż pożarna. Na platformie, oddalonej od cywilizacji, stojącej pośrodku często wzburzonego morza, ważna jest również obecność psychologa.

ANI KROPLI ALKOHOLU

Śpi się tam w małych dwuosobowych kajutach bez okien, przestrzeń jest ograniczona, brakuje prywatności a praca jest ekstremalnie ciężka. Załoga to mieszanka różnych narodowości i profesji. Choroba morska grozi na każdym kroku. Praca ma stały wymiar: 2 tygodnie po 15 godzin na platformie, następnie 3 tygodnie wolne na lądzie. Alkohol i narkotyki są restrykcyjnie zakazane, za najmniejsze naruszenie zasad BHP grożą ogromne kary. Odreagować można w saunie lub siłowni, na platformie znajduje się też bilard czy sala kinowa. Internet zapewnia połączenie satelitarne.   

Przeczytaj także inne artykuły:

Komentarze

https://minds.pl/assets/images/user-avatar-s.jpg

0 comment

Nikt jeszcze nie napisał komentarza!